Tragiczny finał akcji CBŚP w Straszynie » W trakcie akcji CBŚP w Straszynie podczas przeszukiwania jednego z domów przebywającym w nim mężczyz... Marszałek Terlecki w tygodniku „Sieci”: Przetrwać zimę, wygrać wiosnę! » W nowym numerze „Sieci” wicemarszałek Sejmu i szef klubu PiS, Ryszard Terlecki omawia plany PiS na n... Uczniowie zgłębiali tajemnice Słońca i Księżyca » W Gmachu Głównym Politechniki Gdańskiej odbyła się VI Pomorska Uczniowska Konferencja Naukowa "Zdoln... Twierdza zamknięta o pół roku dłużej » Rządzący Gdańskiem, Sopotem i Pomorzem, oparty o Platformę Obywatelską i jej satelitów, system stwor... Mieszkańcy Cygańskiej Góry: nie chcemy być ignorowani w sprawie naszeg... » Na osiedlu Cygańska Góra planowana jest budowa nowego osiedla przez Invest Komfort. Mieszkańcy Cygań... Godność odpowiada Owczarczak: plac ks. Bogdanowicza przy bazylice » PaniAgnieszka OwczarczakPrzewodnicząca Rady Miasta GdańskaSzanowna Pani,Po moim piśmie skierowanym d... W tygodniku „Sieci”: Cenzura w natarciu » W nowym numerze „Sieci” Marek Pyza ujawnia kulisy procesu z pozwu TVN, wytoczonego dziennikarzom Fra... Marek Balicki: Budziła się nadzieja » Z dr. Markiem Balickim, lekarzem psychiatrą i anestezjologiem, w 1980 r. członkiem Komitetu Strajkow... Aktywa Lotosu są zbywane w kontrolowany sposób. Daniel Obajtek: nie ul... » Daniel Obajtek, prezes Polskiego Koncernu Naftowego, odniósł się do informacji o rzekomym niekontrol... Obiad polityków z sędziami! Prof. A. Kamiński komentuje: niedopuszczal... » W sieci, za sprawą prezydent Gdańska Aleksandry Dulkiewicz pojawił się 11 listopada „twitt” informuj...
Twierdza zamknięta o pół roku dłużej
czwartek, 24 listopada 2022 18:46
Twierdza zamknięta o pół roku dłużej
Rządzący Gdańskiem, Sopotem i Pomorzem, oparty o Platformę
Trefl nie dał szans beniaminkowi
wtorek, 22 listopada 2022 17:48
Trefl nie dał szans beniaminkowi
Kolejne zwycięstwo bez straty seta w ERGO Arena odnieśli siatkarze
Biegański wraca, Paraschiva na celowniku Lechii
sobota, 26 listopada 2022 13:21
Biegański wraca, Paraschiva na celowniku Lechii
Ekstraklasa PKO BPW Gdańsku rozegrano zaległość z sierpnia. Wiary
Sławomir Czarniecki członkiem Rady Nadzorczej Lechii Gdańsk SA
poniedziałek, 21 listopada 2022 18:12
Sławomir Czarniecki członkiem Rady Nadzorczej Lechii Gdańsk SA
Z dniem 21 listopada Sławomir Czarniecki został powołany na

Galeria Sztuki Gdańskiej

Uhonorowany Adolf Popławski
poniedziałek, 21 listopada 2022 13:37
Uhonorowany Adolf Popławski
Zapomniana postać polskiej sztuki. Może nie zapisał się wśród
Niespodzianki w koszykówce 3x3
wtorek, 29 listopada 2022 14:08
Niespodzianki w koszykówce 3x3
Piątek, 18 listopada w Gdańskiej Olimpiadzie Młodzieży, czyli

Muzeum Stutthof w Sztutowie

2076 dni obozu pod Gdańskiem
piątek, 16 września 2022 18:15
2076 dni obozu pod Gdańskiem
Obóz koncentracyjny Stutthof wyzwoliły wojska III Frontu

Foto "Kwiatki"

Zimowe oblicza Trójmiasta
sobota, 13 lutego 2021 11:08
Zimowe oblicza Trójmiasta
Zimowe oblicze Trójmiasta w obiektywie Roberta
Święto kina w Toruniu – Festiwal EnergaCamerimage
środa, 16 listopada 2022 09:02
Święto kina w Toruniu – Festiwal EnergaCamerimage
12 listopada rozpoczął się 30. Międzynarodowy Festiwal Sztuki
„Spotkanie z rolnikami” w Malborku
wtorek, 28 czerwca 2022 13:33
„Spotkanie z rolnikami” w Malborku
27 czerwca 2022 roku w Magazynie Malbork Elewarr Sp. z o.o. odbyło
Spotkali się, by oszacować możliwości założenia muzeum
poniedziałek, 10 kwietnia 2017 18:04
Spotkali się, by oszacować możliwości założenia muzeum
Fundacja „Mater Dei”, ta sama dzięki której w dużej mierze

O Gdańskich Targach i Stanisławie Chlebowskim

Ocena użytkowników: / 68
SłabyŚwietny 
poniedziałek, 15 kwietnia 2013 17:38

Bardzo rzadko wśród gedaników na polskim rynku antykwarycznym pojawiają się plakaty. Sporadycznie od czasu do czasu można natknąć się na afisze reklamujące kurort w Zoppotach lub linię żeglugową łączącą Gdańsk z portami za oceanem. W zbiorach Andrzeja Walasa, gdańskiego kolekcjonera znajduje się jednak niezmiernie rzadki afisz reklamujący Międzynarodowe Targi Gdańskie z 1920 roku.



Jak się okazuje była to jedna z pierwszych poważnych imprez zorganizowanych na tak dużą skalę, w jeszcze nie do końca ukształtowanym organizmie państwowości Wolnego Miasta Gdańska. Targi odbywały się pod koniec lutego a więc w czasie, kiedy ostatnie garnizony niemieckie opuszczały miasto. W czasie kiedy do Gdańska przybywały dla zapewnienia porządku, okupacyjne wojska alianckie. Jesienią tegoż roku określono granice oraz ustanowiono obywatelstwo dla osób dopiero co utworzonego Wolnego Miasta Gdańska.


alt

Stanisław Chlebowski, " Danziger Messe 1920" litografia


Plakat zaprojektowany oraz wykonany został metodą litografii kolorowej, przybyłego po praktyce artystycznej z Paryża malarza pochodzenia polskiego Stanisława Chlebowskiego (1890-1969). Urodzony w Braniewie artysta wywodził się z inteligenckiej rodziny, ojciec Antoni był profesorem filologii klasycznej a matka Agata, pianistką. Kuzyn ojca Stanisław Chlebowski (1835-1884) był słynnym XIX wiecznym polskim malarzem orientalistą, wychowankiem sławnego malarza francuskiego Jeana – Léona Gérôme’a. Kariera artystyczna przybyłego z Braniewa do Gdańska w 1908 roku z matką i siostrami, Stanisława Chlebowskiego miała swój początek w Wyższej Szkole Technicznej na Wydziale Architektury. Wielkie szczęście spotkało młodego studenta bowiem na zajęcia z malarstwa trafił do dwóch wyjątkowych, wielkich malarzy gdańskich Augusta von Brandisa, a później na krótko do Fritza Augusta Pfuhle. Po skończonych studiach młody inżynier, na dalszą naukę malarstwa wyruszył do Berlina, gdzie trafił na trzy lata do wielkiego niemieckiego impresjonisty Lovisa Corintha, a następnie wyjechał do Paryża. Jak się okazało Paryż stał się jego drugim domem, tam często wracał by malować, tam miał swoją pracownię, tam również sprzedawał swoje prace. Rok 1920 dla gdańskiego artysty wypełniony był wieloma obowiązkami, dużo malował, był jeszcze pod wpływem francuskich impresjonistów, lecz jego sztuka rozwijała się bardzo szybko i gwałtownie, już od pewnego czasu oglądał się za czymś nowym. W pracach z tamtych lat zauważyć można pewien niepokój wynikający z poszukiwań.


Jak zatem doszło do przyjęcia zlecenia wykonania plakatu na gdańskie targi? Trudno dziś powiedzieć, może jednak odpowiedź jest prosta i banalna. Plakat przedstawia kupców rozprawiających zapewne na tematy handlowe. Przedstawiciel gdańskiej rodziny patrycjuszowskiej dobija targu z handlowcem prawdopodobnie przybyłym z innego portowego miasta Hanzy, w której Gdańsk obok Brugii i Lubeki odgrywał w XIV wieku jedna z wiodących ról. Przy kei stoi koga, która w owych czasach były dominującym typem statku handlowego na  Bałtyku i na Morzu Północnym. Kupcy przeważnie byli żeglarzami i właścicielami statków. Gdańsk wówczas  był największym portem tranzytowym na  Bałtyku, łączył interesy Wschodniej i Zachodniej Europy, był „bramą” wjazdowa do tej części kontynentu. Przypomnienie tej oczywistej prawdy i odwołanie się do tradycji dla Stanisława Chlebowskiego w sytuacji powstawania Wolnego Miasta Gdańska było pewnie najprostszym zrozumiałym kluczem do pokazania pozycji i ważności  Gdańska w nadchodzącej nowej rzeczywistości.


alt

Kartka pocztowa


Warto również poświecić dwa słowa samemu wydarzeniu. Targi pod nazwą „Danziger Frühjahrs Messe 1920” (Gdańskie Targi Wiosenne) trwały od 18-25 lutego  i odbywały się w magazynach wojskowych przy ulicy Wałowej. Na targach pojawili się wystawcy z 58 firm reprezentujących: Niemcy, Polskę, Anglię, Szwajcarię a także państwa Skandynawskie. Wystawiano meble, wyroby przemysłu drzewnego, papierniczego, urządzenia elektryczne, szkło, lekarstwa, wyroby gospodarstwa domowego. Drugie targi odbyły się w 1924 roku i miały również charakter międzynarodowy. Uczestniczyli w nich przedstawiciele 20 państw  europejskich, ale także  Ameryki Południowej oraz Stanów Zjednoczonych. Na targach pojawiły się także  towary spożywcze: kakao, kawa i owoce.


alt

Teren Targów Gdańskich, ul. Wałowa


W następnym 1925 roku odbyły się dwie imprezy targowe , wiosną i jesienią. Jednak początek wojny celnej między Polską a Niemcami był powodem upadłości niemieckiej firmy „Danziger Internationale Messe AG”, firmy organizującej te wystawy. Pomimo kilku prób, nie udało się już do wojny reaktywować gdańskich prezentacji.


alt


alt

Stemple okolicznościowe


Natomiast Stanisław Chlebowski, dzieląc Gdańsk na przemian z Berlinem i Paryżem  należał do najwybitniejszych malarzy polskich w Wolnym Mieście Gdańsku. Był, jak to dziś byśmy powiedzieli obywatelem świata, będąc gdańszczaninem należał zarówno do stowarzyszeń artystów Niemieckich jak i Polskich. Był typowym kolorystą, tak jak jego profesor Lovis Corinth, jednak swoje kompozycje rozstrzygał z wielką precyzją tak jak jego gdańscy profesorowie August von Brandis i Fritz August Pfuhle.


alt

Cmentarz w Oliwie, Grób Stanisława Chlebowskiego


alt

Kartka pocztowa 1925


Jego prace już za życia gromadziło gdańskie Stadtmuseum. Należał do twórców przewidywalnych, takich których obrazy są lubiane. W wielu gdańskich domach zachowały się jeszcze jego portrety, kompozycje kwiatowe, martwe natury czy gdańskie pejzaże. Często wybitne. Stanisław Chlebowski umarł w 1969 roku, dziś trochę zapomniany i niedoceniony. Jego grób znajduje się na cmentarzu w Oliwie, leży wraz ze swoimi siostrami Marią i Heleną.

Stanisław  Seyfried

Related news items:
Newer news items:
Older news items:
 

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy
Odśwież