Prezydent Gdańska mógł zakazać pikiety – NSA wydał precedensowy wyrok

Zakaz zgromadzenia miał prawne podstawy, ponieważ miała się ona odbyć w miejscu przewidzianym na uroczystość z udziałem prezydenta RP – ocenił Naczelny Sąd Administracyjny. Wyrok NSA dotyczyła wydarzeń z 14 maja 2011 r. podczas wmurowania kamienia węgielnego pod nową siedzibę Europejskiego Centrum Solidarności. To nie koniec sprawy. Opozycja zapowiada skargę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu.

- Można zakazać zgromadzenia publicznego, jeżeli mogłoby ono narażać bezpieczeństwo osób podlegających ochronie w państwie – orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w precedensowym wyroku.
- Nie spodziewałem się innego werdyktu w rządzonym przez Platformę Obywatelską państwie. Wartości wolnościowe i prawo swobody zgromadzeń zostały naruszone. Werdykt NSA nie kończy sprawy. Teraz możemy złożyć skargę do trybunału w Strasburgu. I na pewno to uczynimy. Niech niezależne od politycznych układów europejskie gremia ocenią, czy w Polsce są respektowane prawa obywatelskie do swobodnej wypowiedzi – powiedział portalowi wybrzeze24.pl poseł PiS Andrzej Jaworski, który przypomina, że sprawę zablokowania pikiety bada też prokuratura. 

Wyrok NSA dotyczyła wydarzeń z 14 maja 2011 r. podczas wmurowania kamienia węgielnego pod nową siedzibę Europejskiego Centrum Solidarności. 
W tym samym miejscu tego dnia w godzinach 12.00 – 13.00 chcieli się spotkać uczestnicy pikiety. Jej organizator, Leszek Lis reprezentujący Klub „Gazety Polskiej", podał, że ma to być protest „przeciw powołaniu na stanowisko dyrektora ECS osoby, która zrzekła się polskiego obywatelstwa", czyli Basila Kerskiego oraz przeciwko zawłaszczaniu idei „Solidarności” przez jedną z opcji politycznych.

Prezydent Gdańska zakazał zgromadzenia publicznego. Wojewoda pomorski utrzymał decyzję w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę Leszka Lisa. Klub „Gazety Polskiej” złożył więc skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. NSA stwierdził, że istniała prawna podstawa do zakazu pikiety, i oddalił skargę, przywołując artykuł 8 pkt 2 prawa o zgromadzeniach, który przewiduje, że organ gminy zakazuje zgromadzenia publicznego, jeżeli… jego odbycie może m.in. zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi.

Z przepisów ustawy z 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu wynika, że do zadań BOR należy m.in. ochrona prezydenta RP, premiera i innych ważnych osób w państwie. NSA przywołał też…ustawę o drogach. Jednym z takich środków, przewidzianych w   ustawie o drogach publicznych, jest możliwość zamykania dróg i wprowadzania ograniczeń ruchu, gdy występuje bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa osób lub mienia. Ten właśnie środek zastosowano tu ze względu na planowaną uroczystość z udziałem prezydenta RP. Doszło wcześniej do wyłączenia ulic z ruchu, trzeba było zakazać zgromadzenia, nawet pikiety, w tym samym czasie i miejscu, które zostało wcześniej zabezpieczone dla bezpieczeństwa osób objętych ochroną BOR. Tak przynajmniej wynika z werdyktu sądu
W czasie uroczystości wmurowania kamienia węgielnego pod Europejskie Centrum Solidarności, które ma powstać na dawnym terenie Stoczni Gdańskiej, planowane były trzy manifestacje.  Władze Gdańska zdecydowały o zamknięciu ulice w tym rejonie miasta.   - Priorytetem jest bezpieczeństwo głowy państwa i innych ważnych gości – mówił wówczas Antoni Pawlak, rzecznik prezydenta Gdańska Pawła Adamowicza (PO).

 
Poseł Jaworski zaś zarzucił prezydentowi Adamowiczowi nadużycie władzy.
Ostatecznie prezydent Bronisław Komorowski i około 200 gości wzięło udział w uroczystym akcie wmurowania kamienia węgielnego pod budowę Europejskiego Centrum Solidarności na zamkniętym terenie Placu Solidarności. Z kolei na zamknięty plac próbowali dostać się anarchiści z ruchu Nic o nas bez nas, którzy zorganizowali Marsz Pustych Garnków, członkowie i sympatycy PiS i Gazety Polskiej. Ochrona użyła przeciwko nim m.in. gazu. Policja biernie przyglądała się poczynaniom ochroniarzy. 

Nowy obiekt ECS ma być gotowy do końca 2013 roku. Koszt budowy ECS sięgnie 300 mln zł. Co druga złotówka pochodzi z funduszy unijnych. 
ASG