Pojedynek na słowa i letnie czytelnie

Polacy bardzo niechętnie sięgają po książki. Aż 60 proc. nie czyta w ogóle. Dlatego tak cenne są przedsięwzięcia, które za cel stawiają sobie promocję czytelnictwa. Jedną z takich ciekawych inicjatyw jest Letnia Czytelnia – Park Książki w Sopocie, którą organizuje Trójmiejska Krytyka Polityczna. W ramach tej akcji, w sobotę, w sopockiej Operze Leśnej odbył się slam poetycki, czyli pojedynek na słowa.

Zanim jednak poeci stanęli do walki, dzieci mogły uczestniczyć w warsztatach Fabryka Książki, a starsi zasiedli w kręgu i mogli wziąć udział w krytycznym przeglądzie prasy.

Jednym z tematów poruszonych przez uczestników spotkania był fakt ogłoszenia upadłości Detroit.
– W kontekście tego zdarzenia wszyscy koncentrują się na upadku miasta w sensie finansowym, ale te wszystkie relacje społeczne też są żywe o czym się nie mówi i nie zauważa – mówiła Elżbieta Rutkowska z Krytyki Politycznej, przypominając jednocześnie, że dwaj młodzi Amerykanie zrealizowali dokument „After the Factory”, w którym porównują Łódź i Detroit jako miasta szukające nowych szans po upadku przemysłu.

Łódź, kiedyś jeden z największych europejskich producentów tekstyliów, była nazywana „polskim Manchesterem". Gdy fabryki zamknięto, część z nich zrewitalizowano m.in. na cele kulturalne, ale wiele jeszcze poprzemysłowych obiektów czeka na ratunek. Detroit w stanie Michigan było niegdyś jednym z największych na świecie ośrodków produkcji samochodów. Siedzibą wielkich koncernów Ford Motor Company, General Motors i Chrysler. Po ich zamknięciu ludzie zostali bez pracy i znaczna część mieszkańców wyjechała. Pozostały zdewastowane obiekty przemysłowe i opuszczone domy a  Detroit stało się  najbardziej zrujnowanym miastem w USA.

Kolejnym żywym tematem okazała się edukacja i artykuł zamieszczony w "Gazecie Wyborczej", z którego wynika, że prywatne szkoły wyższe z powodu niżu demograficznego będą się łączyć lub się zamykać i co za tym idzie przyszli studenci nie będą musieli płacić za edukację, ponieważ powrócą na uczelnie państwowe.

– To co napawa mnie optymizmem, to fakt, że skoro sale wykładowe będą w dużym stopniu mniej zatłoczone, to studenci będą mieli szansę wybierania studiów bezpłatnych w dużych miastach. Jeśli studenci będą wracać do uczelni państwowych, jeśli też będzie ich mniej, to czy będzie szansa na powrót relacji mistrz-uczeń?  – pytała Rutkowska.

– Te relacje zabija system boloński, to nie są studia, tylko szkoły zawodowe – odparł jeden z uczestników przeglądu prasy.

Przy okazji tego zagadnienia poruszony został wątek uprzywilejowania nauk ścisłych i nowego ukształtowania rynku naukowego, który opiera się w dużym stopniu na grantach, które w większości funkcjonują na uczelniach zajmujących się naukami ścisłymi, przyrodniczymi, itp.

W przeglądzie krytyki politycznej nie zabrakło także wątku o budżecie Rostowskiego i zniknięciu 28 miliardów złotych na podstawie opublikowanej w "Gazecie Prawnej" debaty na temat tego budżetu. Poruszona została także sprawa Agaty Tuszyńskiej (artykuł w "Newsweeku"), która napisała książkę "Oskarżona: Wiera Gran", a teraz procesuje się z autorką książki syn Spillmana. Wybitna biografka, tym razem na warsztat wzięła historię śpiewaczki z warszawskiego getta, która oskarżona została po wojnie o kolaborację z Niemcami. Mówi się o tym, że plotkę na ten temat, rozesłał w świat Władysław Spillman i to on niejako jest odpowiedzialny za to, co spotkało żydowską piosenkarkę: ostracyzm społeczeństwa, biedę, samotność, niemożność pracy w zawodzie.

Na spotkaniu Krytyki Politycznej pojawił się także akcent prawicowy. Jeden z uczestników spotkania przygotował przegląd "Gazety Polskiej".
– Jeden z redaktorów "Gazety Polskiej" napisał, że Sopot stał się miastem dla bogatych z pasażem handlowym z drogimi sklepami, z mariną, przy której można zacumować jacht. Którego przeciętnego Polaka stać na jacht? To wszystko doprowadziło do tego, że miasto stało się areną dla bogatych, a zapomina się o tych biedniejszych mieszkańcach i turystach, którzy przyjeżdżali do tego miasta, jak do normalnego kurortu. Jeden z redaktorów cieszy się, że jak wpisuje do wyszukiwarki kluby G, to wyskakują mu kluby Gazety Polskiej a nie kluby go-go – referował prelegent.

Tuż po przeglądzie prasy rozpoczął się slam poetycki, czyli pojedynek na słowa, który prowadził Wojciech Boros, znany gdański poeta.
Każdy startujący w turnieju musiał zaprezentować swoją twórczość w ciągu trzech minut. W slamie poetyckim wziął udział m.in. Jaś Kapela, polski poeta i pisarz, zwycięzca pierwszego w historii polskiego slamu, który... wyszedł zwycięsko z pojedynku z trójmiejskimi poetami. Jeden z zaprezentowanych przez niego utworów, był trawestacją słynnego wiersza "Ocalony" Tadeusza Różewicza, w którym Kapela sytuację traumatyczną i powojenną zamienia w sytuację ubiegania się o kredyt. Rzecz to dla mnie dyskusyjna i kontrowersyjna.

Zwycięzcą slamu poetyckiego okazał się Jaś Kapela (pierwszy z prawej)

PARK KSIĄŻKI W CZASIE WAKACJI:
Letnie czytelnie w Sopocie w wakacyjne weekendy w godz. 12-18:
Park Północny przy Zatoce Sztuki (aleja Franciszka Mamuszki 14)
LIPIEC: 28 (niedziele)
SIERPIEŃ: 3, 4, 10, 11, 16, 17, 18, 19, 20

W programie letniego Parku Książki m.in.:
 - Otwarta czytelnia letnia,
 - Krytyczny przegląd prasy,
 - Sopocki Kanon Książki,
 - Spotkania literackie,
 - Slam poetycki,
 - Czytania i warsztaty dla dzieci,
 - Fabryka książki,
 - English Book dla dzieci ,
 - Czytelnicza huśtawa "Duzi Małym"

Urszula Abucewicz
fot. Urszula Abucewicz