Medale Wdzięczności w 32 rocznicę Porozumień Sierpniowych

Trzem osobom - rosyjskiej dysydentce Natalii Gorbaniewskiej, węgierskiemu dziennikarzowi Ákosowi Engelmayerowi i francuskiemu ekonomiście Thierry Jeantetowi, zostały wręczone Medale Wdzięczności w 32 rocznicę Porozumień Sierpniowych. Uroczystość odbyła się w Dworze Artusa w Gdańsku.

Medal Wdzięczności, to odznaczenie Europejskiego Centrum Solidarności. Pierwszy raz został wręczony w lipcu 2010 roku Bernardowi Kouchnerowi – ówczesnemu Ministrowi Spraw Zagranicznych Francji, współzałożycielowi organizacji charytatywnych Lekarze bez Granic i Lekarze Świata. Do tej pory Medalem uhonorowanych zostało ponad 400 osób z całego świata, m.in.: Australii, niemal wszystkich państw europejskich i USA. Przewodniczącym Kapituły Medalu Wdzięczności jest Lech Wałęsa. Należą do niej m.in.: marszałek Senatu Bogdan Borusewicz, Jerzy Borowczak, Zbigniew Bujak, Mirosław Chojecki oraz Władysław Frasyniuk.

Odznaczeni to często osoby, które spontanicznie angażowały się w pomoc dla Polski. Współpracujące z podziemiem antykomunistycznym, zarówno poprzez dostawy sprzętu, jak i wsparcie polityczne. To także ludzie, którzy organizowali pomoc charytatywną, przyjeżdżając z transportami żywności, leków artykułów pierwszej potrzeby. Jak można przeczytać na oficjalnej stronie Medalu Wdzięczności ECS: „Zwycięstwo Solidarności byłyby znacznie trudniejsze, gdyby nie pomoc wielu ludzi dobrej woli z całego świata. To oni w latach 80. organizowali działające ofiarnie komitety wsparcia Solidarności i opozycji demokratycznej w Polsce. Z całego świata docierała do Polski pomoc charytatywna, pieniądze, sprzęt medyczny, poligraficzny i radiowy”.

Odznaczona przez Lecha Wałęsę, byłego prezydenta RP, Natalia Gorbaniewska, to rosyjska dysydentka, poetka, dziennikarka i tłumaczka polskiej literatury. Jedna z uczestniczek legendarnego protestu na placu Czerwonym przeciwko inwazji wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację w 1968 roku. Za swoją działalność opozycyjną skazana przez sowieckie władze, po wielomiesięcznym śledztwie, na więzienie - najpierw w szpitalu psychiatrycznym w Kazaniu, a potem w więzieniu na Butyrkach w Moskwie. W roku 1975 została zmuszona do opuszczenia Związku Radzieckiego. Osiedliła się na stałe w Paryżu. Zaangażowana w najróżniejsze działania wspierające opozycję demokratyczną przed rokiem 1980.

Po wprowadzeniu stanu wojennego wspierała politycznie i dziennikarsko Solidarność. Promotorka tematyki polskiej w paryskim tygodniku rosyjskiej emigracji „Russkaja Myśl”. Tłumaczyła polską literaturę i publicystykę drugiego obiegu. Współpracowała z paryskim biurem Solidarności, występowała na falach paryskiego studia Radia Wolna Europa. Współpracowała również z miesięcznikiem „Kontakt”, wydawanym na emigracji przez Mirosława Chojeckiego. Od kwietnia 2005 obywatelka Polski. Za przekłady literatury polskiej nagrodzona w 1992 roku przez Polski PEN Club. Laureatka nagrody im. Jerzego Giedroycia. Przewodnicząca jury Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus. Doctor honoris causa Uniwersytetu Marii Skłodowskiej-Curie. 

Ákos Engelmayer, to węgierski dziennikarz, wykładowca, polityk. Jako osiemnastolatek uczestniczył w Powstaniu Węgierskim w roku 1956, skutkiem czego władze uniemożliwiły mu studiowanie na Węgrzech.  Od lat 60. studiował i pracował w Polsce. Absolwent etnografii na Uniwersytecie Warszawskim, w latach 1970 - 1989 był szefem redakcji węgierskojęzycznego czasopisma „Polska”. Od 1977 roku jako kurier przewoził pomiędzy Polską i Węgrami m.in. pocztę od podziemnych struktur Solidarności, wysyłaną z Budapesztu do Paryża i Brukseli.  

W 1980 przystąpił do NSZZ „Solidarność”. Jest współzałożycielem „Solidarności polsko-węgierskiej”, a także autorem licznych publikacji w polskiej i węgierskiej prasie podziemnej. 

Po upadku komunizmu został mianowany przez premiera Józsefa Antalla ambasadorem nadzwyczajnym w Polsce. Od 1992 pełnił funkcję ambasadora Republiki Węgierskiej na Białorusi, rezydując w Warszawie. Obecnie jest przewodniczącym Wspólnoty Węgierskiej w Polsce. 

Odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Zasługi Rzeczpospolitej Polskiej oraz Medalem Polonia Mater Nostra Est.

Thierry Jeantet, to francuski ekonomista, doradca francuskiego rządu, jeden z orędowników idei wzajemności ubezpieczeniowej.

Współzałożyciel Solidarności Francja-Polska / Solidarite France-Pologne w grudniu 1980 roku. W latach 80. wspierał politycznie Solidarność, zaangażowany w organizację pomocy sprzętowej dla opozycji demokratycznej. Przeprowadził brawurową akcję przewozu do Polski listów poparcia francuskich polityków dla Lecha Wałęsy i działaczy Solidarności oraz oficjalnych pism do KC PZPR wyrażających oburzenie i protest wobec sposobów traktowania Solidarności przez władze komunistyczne. Do 1989 roku aktywnie uczestniczył w akcjach upowszechniających informacje o sytuacji w Polsce we Francji i w Europie.

Po wyborach w roku 1989 nie zaprzestał wspierania polskiej demokracji. Dzięki jego staraniom w Polsce odrodziła się zapomniana w okresie PRL idea wzajemności ubezpieczeniowej, która zaowocowała powstaniem pierwszego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych. Autor wielu książek z zakresu ekonomii społecznej.

Europejskie Centrum Solidarności wypełniając misję zachowania pamięci o Solidarności i przekazania jej dziedzictwa przyszłym pokoleniom proponuje nową formułę obchodów kolejnych rocznic podpisania Porozumień Sierpniowych. Szanując wieloletnią tradycję uroczystości odbywających się 31 sierpnia, mających już swój ustalony rytm i w organizację których ECS od początku swojej działalności jest zaangażowane, proponuje rozszerzenie tej formuły o wykład wybitnej osobistości życia publicznego.

Tematem przewodnim rozważań będzie etyka solidarności i nadzieje, jakie niesie ona dla współczesności. Taką formułę uroczystości ECS rozwijać będzie we współpracy z miastem Gdańsk w kolejnych latach, szczególnie w nowej siedzibie Centrum od roku 2014. Do czasu otwarcia budynku ECS wykłady będą się odbywały w Dworze Artusa. 

W roku 2012 wykład dotyczący współczesnego wymiaru solidarności, w nawiązaniu do nauki ks. Józefa Tischnera, wygłosił ks. Adam Boniecki, redaktor senior „Tygodnika Powszechnego". Na wstępie przytoczył jego fragment twórczości z 1981 roku o etyce solidarności: 

Co mówi solidarność? Człowiek jest zawsze solidarny z kimś i dla kogoś. 

A więc z kim ma być nasza solidarność i dla kogo? 

Idąc po linii tych pytań, można również pytać,

jakimi uczynkami i dziełami może się ona wyrażać.

Wykładu przyjętego gromkimi oklaskami wysłuchało ponad 300 gości.

Wspomnijmy, że w lipcu zakończył się nabór do tegorocznej edycji Medalu Wdzięczności. Zgłoszono ponad 80. kandydatur. Co istotne, ECS czeka na zgłoszenia przez cały rok. Te z wniosków, które nie znajdą się w tegorocznej edycji zostaną rozpatrzone w terminie późniejszym. Szczegółowe informacje, formularz zgłoszeniowy znajdują się na stronie: www.ecs.gda.pl/medal.

Wła-49

Zdjęcia: Włodzimierz Amerski