Rurociąg ze złota

Miasto Gdańsk przerzuca 110 milionów złotych z jednej spółki wodociągowej do drugiej, a traci jak zwykle odbiorca, który te pieniądze musi znaleźć w swojej kieszeni. Dwie spółki, dwa zarządy, dwie rady nadzorcze. Wszystko pod czujnym okiem jednoosobowego walnego zgromadzenia - w tym przypadku Aleksandry Dulkiewicz.

Gdańsk ma jedną z najwyższych opłat za wodę w Polsce. Gdańszczanie płacą, bo nie mają żadnej alternatywy, ale jakie są przyczyny tak wysokich rachunków? Na pewno nie chodzi o jakość, bo Gdynia za wodę każe płacić niecałe 11 zł, w czasie kiedy ich sąsiedzi z Gdańska płacą 12,58zł - to o 15% drożej. Okazuje się, że powodem mogą być gigantyczne koszty dzierżawy infrastruktury wodnej, których teoretycznie można by uniknąć. Mowa o oszczędności 110 milionów złotych rocznie. Komuś to się jednak nie opłaca, komu?

Kto za co płaci?
Trudno w to uwierzyć, ale gdańska spółka, która doprowadza wodę do mieszkańców nie posiada infrastruktury wodociągowej. Gdańskie Wodociągi (dawniej Saur Neptun Gdańsk) dzierżawią infrastrukturę od Gdańskiej Infrastruktury Wodociągowo-Kanalizacyjnej (GIWK) za 110 milionów złotych rocznie. Problem w tym, że obie te spółki należą w 100% do Gminy Miasta Gdańska a to oznacza, że miasto Gdańsk płaci miastu Gdańsk, pieniędzmi gdańszczan, za swoją infrastrukturę.

Co ciekawe te koszty rosną, bo dzierżawa infrastruktury w 2005 roku kosztowała ówczesny Saur Neptun Gdańsk 53 miliony złotych czyli dwukrotnie mniej niż teraz. Wtedy jednak spółka należała do francuzów i dzierżawa miejskiej infrastruktury była normalnym działaniem rynkowym. Teraz miejska spółka dzierżawi miejską infrastrukturę od miasta. Sytuacja jest diametralnie różna i do tego dwa razy droższa.

Nie wspominając o tym, że obie spółki mają swoje zarządy i rady nadzorcze, które również generują pokaźne koszty. W zarządzie Gdańskich Wodociągów zasiadają trzy osoby, ich łączne wynagrodzenie to 1 656 977,54zł a w radzie nadzorczej siedem osób (361 198,16zł). W przypadku GIWKu – zarząd to trzy osoby, które zarobiły w zeszłym roku 907 200 zł a rada nadzorcza składa się z pięciu członków (216 137,40zł). Dane pochodzą ze sprawozdań finansowych spółek za 2022 rok i są publicznie dostępne.

Ceny wody w górę
Tymczasem jak wynika z korespondencji z Państwowym Gospodarstwem Wodnym Wody Polskie, organem zatwierdzającym taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków – wniosek Gdańskich Wodociągów o podniesienie cen wody jest aktualnie rozpatrywany.

Tym bardziej pozostaje zasadne pytanie, czy władze miasta nie powinny zweryfikować swojego pomysłu na funkcjonowanie spółek GIWK i Gdańskie Wodociągi. Skoro jeszcze przed odkupieniem spółki od Francuzów w 2023 roku, Saur Neptun Gdańsk uskarżał się na koszty czynszu:
„Największym kosztem jaki ponosi spółka SNG w ciągu roku jest czynsz dzierżawny dotyczący infrastruktury wodociągowo – kanalizacyjnej dla Gdańskiej Infrastruktury Wodociągowo Kanalizacyjnej (GIWK)”. – fragment wniosku o podniesienie cen wody z 2020 roku.

Dlaczego po prywatyzacji za ponad 43 milionów, te koszty nie zostały zmniejszone? Tym bardziej, że za wykupienie sprzedanej 30 lat wcześniej SNG zapłacili ci sami gdańszczanie, którzy teraz płacą wysokie rachunki za wodę.
- W odniesieniu do ponoszonych wydatków na dzierżawę systemu wodociągowo - kanalizacyjnego wyjaśniam, że wysokość corocznych wydatków na ten cel jest ustalana na poziomie wartości amortyzacji należącej do GIWK Infrastruktury. Niezależnie od tego, czy są dwie, czy jedna spółka ten koszt nie zniknie i będzie wliczany do kalkulacji cen taryfowych – wyjaśnia Piotr Kryszewski.

Inną sprawą jest to, kto lub co zmusiło Gdańskie Wodociągu do przeprowadzenia postępowania przetargowego na dzierżawę tej infrastruktury za kwotę 110mln zł /rok. Czy na taki przetarg zgodę wyraziła Rada Nadzorcza pracująca pod nadzorem wiceprezydenta Piotra Kryszewskiego? Gdzie jest nadzór właścicielski, jeżeli Gdańskie Wodociągi jako spółka akcyjna miejska zaciąga zobowiązanie 14 krotnie przekraczające jej kapitał zakładowy?  (110 280 000 : 7 755 100= 14,2).

Czy to jest działanie na szkodę spółki, czy tylko, a może aż, drenowanie kieszeni odbiorców usług? I w końcu, czy ktoś powinien interweniować w tej sprawie a jeśli nie rada miasta, ani prezydent to może prokuratura, albo Regionalna Izba Obrachunkowa?
I na koniec, czy te wątpliwości nie są wystarczającym powodem aby wstrzymać rozpatrywanie kolejnego wniosku o podwyżkę cen wody w Gdańsku. Przynajmniej do czasu zweryfikowania zasadności ponoszonych przez spółkę kosztów.