Poznań wspiera rząd, a... Gdańsk?

Poznańscy radni KO i PiS zgodnie przyjęli stanowisko o konieczności zadośćuczynienia za szkody spowodowane przez Niemcy i Związek Radziecki w czasie II wojny światowej w Poznaniu. Napisali: „postawienie tej sprawy jasno i jednoznacznie jest naszą powinnością i odpowiedzialnością wobec pokoleń Polaków, Wielkopolan, którzy stracili szansę na normalny rozwój”. Od rządu oczekują stanowczych działań dyplomatycznych. Radni powołali się na raport o stratach Poznania w latach 1939-1945. Redakcja „Gazety Gdańskiej” apeluje do radnych Gdańska, Sopotu, Gdyni, sejmiku o przyjęcie podobnego apelu. Zbrodnie pomorskie, rugi pomorskie, mordy w KL Stutthof są częścią polskiej martyrologii daleko ponad bieżącymi sporami...

Rada Miasta Poznania przegłosowała stanowisko w sprawie odszkodowań wojennych. Jest to kontynuacja opublikowanego w 2008 r. „Raportu o stratach wojennych Poznania 1939 – 1945”. Opracowanie było wynikiem pracy 21 osób pod przewodnictwem prof. Andrzeja Saksona z UAM i Instytutu Zachodniego w Poznaniu. kręgu jego zainteresowań badawczych należy problematyka mazurska i wschodniopruska oraz przemiany społeczne w Niemczech i na ziemiach zachodnich i północnych Polski, problematyka mniejszości narodowych i etnicznych, stosunki polsko-niemieckie oraz migracja. Szkody oszacowano na prawie 11 miliardów złotych wartości wg. wykazu z 2006 r. To nie tylko straty materialne, ale i osobowe miasta. Poznański raport jest jednym z pierwszych, który dokładnie przedstawił straty materialne i osobowe.

– Każda inicjatywa dotycząca wyrównania krzywd jest dobrym prognostykiem i daje nadzieję, że sprawiedliwości może stać się zadość. Jedna jaskółka wiosny nie czyni. Różnie się mówiło o prezydencie Poznania, różnie są oceniane jego działania. Przeze mnie krytycznie. Tym razem ze stolicy Wielkopolski dobiegł nas ważny i potrzebny ton. Obawiam się, że mimo znaczenia Pomorza, jego ambicji, ale i bolesnych historii pogranicza niemiecko-polskiego oraz krzywd wyrządzonych nam przez niemieckich sąsiadów i państwo III Rzesza niemiecka od 1939 roku, jednomyślności nie będzie. Byłbym mile zaskoczony, gdyby w gdańskiej radzie doszło do przyjęcia wspólnego stanowiska. Bardziej liczę na Gdynię i na inicjatywę w tym mieście. Z tej racji, że krwawe walki toczyły się na jej przedpolach, na Kępie Oksywskiej, że blisko sto tysięcy gdynian Niemcy wysiedlili jesienią i zimą 1939 r. – powiedział w rozmowie z „GG” Andrzej Jaworski, pełnomocnik PiS w Gdyni, do 2016 r. poseł, były kandydat na prezydenta Gdańska.

Słowo „reparacje" w poznańskim stanowisku nie pada. Radni Poznania w uzasadnieniu zapisali, że rada wyraża swoje pełne poparcie dla wszelkich działań zmierzających do wypłaty odszkodowań wojennych za straty poniesione podczas II wojny światowej.
– Poznań jest miastem ciężko doświadczonym przez agresję, a następnie okupację niemiecką. W wyniku II wojny światowej ponieśliśmy ogromnie straty materialne i niematerialne – zniszczona została infrastruktura miejska - budynki mieszkalne i użyteczności publicznej, zakłady przemysłowe, zabytki kultury oraz zbiory muzealne. Podkreślić należy ogromne straty ludzkie. W Poznaniu powstał pierwszy na ziemiach polskich niemiecki obóz koncentracyjny (Fort VII) służący eksterminacji mieszkańców naszego miasta. Ponadto Niemcy wysiedlali Polaków z ich domów, ograbiając z całego majątku, wywozili ich poprzez obóz na Głównej do tzw. Generalnej Guberni – oświadczyli i przypomnieli radni.

Za uchwałą zagłosowało 20 obecnych radnych KO i PIS. Nie głosował 6-osobowy klub Wspólny Poznań. Paweł Sowa, w imieniu tego klubu radnych, oświadczył, że ich zdaniem rada miejska nie ma kompetencji do zajmowania się polityką zagraniczną. Przypomnijmy, że 14 września 2022 r. przyjęto ponad podziałami politycznymi uchwałę Sejmu z poparciem dla dochodzenia przez Polskę zadośćuczynienia za szkody spowodowane przez Niemcy w czasie II wojny światowej. Nota dyplomatyczna wystosowana do Niemiec też nie zawiera słowa „reparacje”, ale mowa jest o godziwym zadośćuczynieniu.
(ASG)