Po raz osiemnasty przyznano medale św. Wojciecha i księcia Mściwowa II

W poniedziałkowe popołudnie Dwór Artusa gościł uroczyste obrady Rady Miasta, podczas których przyznano medale św. Wojciecha i księcia Mściwoja II. Wśród nagrodzonych byli m.in. Janusz Lewandowski oraz Joanna Muszkowska-Penson.

Medale – obok honorowego obywatelstwa miasta – są najwyższym wyróżnieniem przyznawanym przez Radę Miasta Gdańska. Wręcza się je od 1997 roku osobom, instytucjom oraz organizacjom z Polski i zagranicy za wybitne zasługi na rzecz miasta. W przypadku medalu św. Wojciecha działalność laureata musi sięgać poza granice kraju.

Na początku uroczystości w Dworze Artusa wręczano medale św. Wojciecha. Pierwszym wyróżnionym był Janusz Lewandowski, komisarz UE ds. budżetu i współzałożyciel Instytutu Badań nad Gospodarką Rynkową w Gdańsku. Polityk Platformy Obywatelskiej otrzymał medal za ogromne zasługi dla rozwoju polskiej i gdańskiej myśli ekonomicznej, organizacji procesów prywatyzacyjnych i zmian ustroju gospodarczego w naszym kraju, a także za wieloletnią zaangażowaną i wysoce kompetentną pracę w strukturach Parlamentu i Komisji Europejskiej.
- Wybrałem dziś Gdańsk, mimo że byłem zaproszony na galę "Teraz Polska" w Warszawie, gdzie też jestem laureatem – mówi Lewandowski. - To tu jest moje miejsce. Gdańsk jest dla mnie najważniejszy.

Drugim laureatem jest Peter Oliver Loew. Dyrektor Niemieckiego Instytutu Kultury Polskiej w Darmstadt. W swoim dorobku ma książki dotyczące dziejów Gdańska oraz stosunków polsko-niemieckich w czasach nowożytnych (m.in. „Biografia miasta Gdańska”, „Gdańsk literacki 1793-1945).

Trzecią osobą, która otrzymała medal św. Wojciecha jest prof. Błażej Sliwiński, historyk Uniwersytetu Gdańskiego. Kapituła postanowiła przyznać mu wyróżnienie przede wszystkim za badanie dziejów Gdańska z jego początków, co dokumentował w takich książkach, jak „Poczet książąt gdańskich: dynastia Sobiesławiców w XII-XIII wieku”czy „Rzeź i zniszczenie Gdańska przez Krzyżaków w 1308 roku”. Duży wpływ na wyróżnienie miał też fakt, że był kierownikiem zespołu, który opracował „Encyklopedię Gdańską”. - Tylko za nią mógłby dostać ten medal – mówił Andrzej Januszajtis.

Medale księcia Mściwoja II przypadły w tym roku dwóm osobom i dwóm instytucjom. Otrzymali je żeglarz Andrzej Dębiec (organizator Międzynarodowego Klubu Morza "Zejman" oraz Skansenu Żeglugi z unikatowym wnętrzem dawnej tawerny gdańskiej, wyposażonej w ponad 17 tys. eksponatów) oraz prof. Joannie Muszkowskiej-Penson. We wrześniu 1941 r. trafiła do obozu koncentracyjnego w Ravensbrueck, skąd został uwolniona w kwietniu 1945 r. Po wojnie przez wiele lat pracowała w Akademii Medycznej oraz Szpitalu Wojewódzkim w Gdańsku. W sierpniu 1980 r. służyła pomocą medyczną strajkującym w Stoczni Gdańskiej im. Lenina. Od sierpnia 1980 do 1990 r. była osobistym lekarzem i tłumaczem Lecha Wałęsy. W czasie stanu wojennego – od 13 grudnia 1981 do lipca 1982 – ukrywała w swoim mieszkaniu działaczy Ruchu Młodej Polski oraz organizowała opiekę lekarską dla ukrywających się działaczy opozycji. Była też kolporterką podziemnych wydawnictw, za co trafiła na kilka dni do aresztu. Od 2006 r. pracuje w gdańskim biurze Wałęsy. - Aż mi trochę niezręcznie, że wyróżniliśmy ją dopiero teraz – powiedział po uroczystości prof. Jerzy Młynarczyk, członek kapituły medali.

Medal ks. Mściwoja II otrzymają także redakcja ukazującego się od 1963 r., Miesięcznika Społeczno-Kulturalnego „Pomerania”, poświęconego tematyce kaszubskiej oraz założyciele Stowarzyszenia SUM (Społeczny Urząd Miejski - PAP), pomysłodawców takich imprez w Gdańsku jak „Parada Niepodległości”, „Misterium Męki Pańskiej” i „Orszak Trzech Króli”.

- W tym roku przyznaliśmy tylko siedem medali, gdzie możemy aż osiemnaście, ale uważam ten wybór za bardzo trafny – podkreśla prof. Młynarczyk. - Otrzymały je osoby, co do których nie mieliśmy żadnych wątpliwości. Historycy dostają medalu jakby z urzędu, ale na uwagę zasługuje też Stowarzyszenie SUM, które w bardzo krótkim czasie potrafiło zrobić coś bardzo pozytywnego dla Gdańska.

Do dziś przyznano 76 medali św. Wojciecha oraz 134 księcia Mściwoja II.

Patryk Gochniewski