Malarze XIX – wiecznego Gdańska z kolekcji Andrzeja Walasa

„Malarze XIX – wiecznego Gdańska”, to tytuł niezmiernie ciekawej wystawy, prezentującej dokonania nadal mało znanych artystów, tego burzliwego dla Gdańska wieku. Na wystawie zobaczymy obrazy malarzy  urodzonych nad Motławą,  ale również i tych, którzy zauroczeni miastem, zostali już tu do końca swych dni. Prezentowane będą również dzieła artystów pochodzących z okolicy, bardziej lub mniej związanych z Gdańskiem.

Rzadko mamy okazję oglądać to malarstwo, bowiem z jednej strony wojna zdecydowanie zmniejszyła stan jego posiadania z drugiej zaś, powiedzmy szczerze zainteresowanie sztuką XIX wieku jest niestety małe. Jednak od pewnego czasu można zaobserwować dużą aktywność wśród prywatnych kolekcjonerów, którzy śledzą aukcje największych domów aukcyjnych na świecie. Często ich kolekcje należą do unikatowych i prezentują bardzo wysoki poziom artystyczny. Sam znam parę takich zbiorów w Gdańsku. Przeważnie jednak ich właściciele pragną  pozostać anonimowi. Wyjątkiem jest Andrzej Walas, znany przed laty polski szermierz, a następnie zawodnik Lechii Gdańsk i filar reprezentacji Polski rugby. Jego kolekcja gdańskich obrazów jest imponująca. Tak zresztą jak gdańskich mebli, sreber, znaczków czy wyjątkowo bogata kolekcja bibliofilska. 

Johann Carl Schultz, "Pinie z Neapolu", olej

Andrzej Walas

Przed rokiem na wystawie w Muzeum Miasta Sopotu Andrzej Walas przedstawił kolekcję blisko 100 obrazów, gdańskiego malarstwa, okresu 1850-1950. Tym razem postanowił zaprezentować tylko malarstwo XIX-wieczne. Zbiór ten jest wynikiem 30 lat fascynacji gdańską sztuką  i zbudowany został  na olbrzymiej wiedzy z zakresu historii sztuki i europejskich rynków antykwarycznych. W kolekcji Andrzeja Walasa znajdują się prawie wszyscy najważniejsi gdańscy malarze: Johann Carl Schultz, Friedrich Eduard Meyerheim,  Eduard August Hildebrandt, Carl Theobald Gregorovius, Aleksander Wilhelm Meyerheim,  Julies Gottheil, Carl Eduard Detloff, Bernhard Maximilian Sturmhoefel, Carl Gustaw Rodde, August von Brandis, Alfred Scherres, Carl Gustav Scherres i Arthur Bendrat, Berthold Frantz Hellingrath. W sumie wystawionych zostanie około 35 obrazów, autorstwa 20 malarzy. Z ważniejszych zabraknie jedynie: Wilhelma Stryowskiego, Louisa Sy, Otto Brausewettera, Roberta Reinicka, Alberta Juchanowitza, Carla Gregoroviusa. Kolekcja Andrzeja Walasa, odkrywa nowe oblicze gdańskich twórców XIX wieku. Wiele dzieł zobaczymy po raz pierwszy. Wydaje się, że pokutujący mit o prowincjonalnym ośrodku sztuki jest nieprawdziwy. 

Carl Gustav Rodde, "Riva nad jeziorem Garda", olej

Eduard Friedrich Meyerheim, "Kocia rodzina", litografia

Kolekcjonerstwo w naszym mieście ma duże tradycje. Prywatne zbiory tak szacownych mieszczan jak: Jacob Kabrun, Friedrich Basner, Lesser Giełdziński czy Luise Trauschke, pozwoliły w 1872 roku otworzyć muzeum miejskie. Gedaniki Andrzeja Walasa też zasługują na publiczną prezentację, nierzadko reprezentują walory dzieł muzealnych, a on sam wraz ze swoim zbiorem wpisuje się w tradycję gdańskiego kolekcjonerstwa. Może wzorem prywatnych ekspozycji, które powstają ostatnio na Starym Mieście znalazłoby się miejsce również dla malarstwa XIX wieku i czasów Wolnego Miasta Gdańska.

Arthur Bendrat, "Nad jeziorem", olej , 1903 r.

Paul Meyerheim, "Lwy", rysunek

Zbiory Andrzeja Walasa są olbrzymie, często reprezentują najwyższy poziom artystyczny. Dziś rozproszone w wielu miejscach, czekają na lepsze czasy. Czasy kiedy znajdzie się ktoś, kto ten wielki gdański  malarski skarb, będzie chciał pokazać w jednym, godnym sztuki naszego miasta miejscu.

Carl Scherres, "Powódź na Żuławach", olej

Wystawa: „Malarze XIX – wiecznego Gdańska” - odbędzie się w Galerii ZPAP w Gdańsku - ul. Piwna 67/68 , wystawa czynna będzie od 30.05  do 30.06.2014. Autorzy wydarzenia przygotowują bardzo interesujący katalog.

Stanisław Seyfried

Obrazy pochodzą z kolekcji Andrzeja Walasa

galeria-essey.pl