Prezydent Bronisław Komorowski w Sopocie na otwarciu dwóch wystaw

Środowe popołudnie przed obchodami Bożego Ciała spędził w Sopocie Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Bronisław Komorowski. Wizytę rozpoczął od zasadzenia dębu wolności w Parku Północnym obok Grand Hotelu. Wieczorem w Operze Leśnej, wysłuchał wraz z małżonką koncertu ormiańskiego wirtuoza fortepianu Artura Papaziana, laureata Międzynarodowego konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina. Program wypełniły „Nokturny Chopina”. Głównym wydarzeniem popołudnia było jednak otwarcie wystawy Iwana Ajwazowskiego. Słynnego malarza pochodzenia ormiańskiego, uznawanego obok Williama Turnera za jednego z najsłynniejszych romantycznych, marynistów XIX-wiecznego malarstwa, oraz wystawy dzieł Teodora Axentowicza, malarza o korzeniach ormiańskich.

Obie wystawy, przy dużym zaangażowaniu Prezydenta Bronisława Komorowskiego, zostały zorganizowane przez Państwową Galerię Sztuki w Sopocie. W październiku w ramach wymiany, wystawy zostaną pokazane w Erywaniu. Obaj malarze to wirtuozi pędzla.

Prezydent Bronisław Komorowski z Prezydentem Sopotu Jackiem Karnowskim i Dyrektorem PGS w Sopocie Zbigniewem Buskim

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Bronisław Komorowski

Wystawę Iwana Ajwazowskiego zatytułowaną „Czas i wieczność” w większości stanowią obrazy przywiezione z Narodowej Galerii Armenii w Erywaniu. To 43 obrazy, ale również rysunki, które są zapisem malarskim jego wielkiego kunsztu. Ajwazowski był lirykiem tworzącym romantyczny nastrój przesiąknięty wielkim humanizmem. Tworzył na Krymie w Teodozji, w zaciszu swojej pracowni. Jego sztuka zbudowana na fantazjach morskich, to poetycki zapis przestrzeni morskiej w wielu aspektach. Od wschodów i zachodów słońca, cichego, spokojnego, bezkresnego morza z majaczącymi na horyzoncie żaglowcami, po ciężkie zasłonięte chmurami krajobrazy burzliwego morza, targanego wichrami i spienionymi falami. To również pejzaże: ormiańskie, krymskie, ukraińskie i kaukaskie z majaczącymi w oddali łańcuchami górskimi. Ajwazowski często różnicował kontrastowo paletę barw, uzyskując zaskakujące efekty, potęgujące wrażenia. Był wielkim mistrzem lirycznego nastroju.

Iwan Ajwazowski, "Sztorm" 1872, olej, Narodowa Galeria Armenii w Erywaniu

Iwan Ajwazowski, "Zatoka Teodozyjska,wschód słońca", 1855, olej, Narodowa Galeria Armenii w Erywaniu

Natomiast Teodor Axentowicz, to również wielka osobowość malarska, mający tak jak Ajwazowski ormiańskie korzenie. Jeden z najważniejszych polskich piewców Huculszczyzny i kresowego folkloru, obok swoich lwowskich i krakowskich kolegów: Władysława Jarockiego, Fryderyka Pautscha i Kazimierza Sichulskiego. Studiował tak jak wielu Polaków w Monachium. Zaliczany był do grona polskich monachijczyków, co już samo w sobie stanowi o jego wielkich umiejętnościach, szczególnie w jego malarstwie portretowym. Studiował również w Paryżu. Wiele jego obrazów namalowanych jest techniką pastelową, w której osiągnął wirtuozerska doskonałość. Axentowicz dwukrotnie był rektorem Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie (1910-11 i 1927-28). Cały czas w swojej twórczości wieloma realizacjami, nie tylko malarskimi akcentował swoje związki ze społecznością ormiańską. Sopocka wystawa nosi tytuł „Teodor Axentowicz – Ormianin polski”. Na wystawie zobaczyć możemy jego najważniejsze dzieła: „Chrzest Armenii”, „Święto Jordanu”, „Włoską Kwiaciarkę” czy „Kołomyjkę”.

Teodor Axentowicz, "Włoska kwiaciarka",1882, olej, Muzeum Narodowe w Warszawie

Teodor Axentowicz, "Lirnik i dziewczyna",1900, olej , Lwowska Narodowa Galeria Sztuki im.Borysa Woźnickiego

Prezentacje tych wielkich i niezwykle cenionych malarzy mogą okazać się wielkimi wydarzeniami sopockiego lata. Obejrzeć będzie można je w Państwowej Galerii Sztuki, aż do 21 września. Patronat Honorowy objęli: Prezydent Rzeczpospolitej Polskiej Bronisław Komorowski i Prezydent Armenii Serż Sarkisjan.  

Stanisław Seyfried

galeria-essey.pl