Gdańsk w obiektywie uczniów ZSS nr 2 » W Filii Gdańskiej przy ulicy Mariackiej odbył się wernisaż wystawy „Gdańsk w naszym obiektywie” - 24... W hołdzie Wyklętym: Tym co zachowali się jak trzeba... » 1 marca w Gdańsku obchodzono Dzień Żołnierzy Wyklętych. Instytut Pamięci Narodowej wspólnie z środow... KWW Kocham Gdańsk przedstawił kandydatów do Rady Miasta » KWW Kocham Gdańsk – Kandydaci Niezależni przedstawił listę kandydatów do Rady Miasta. Komitet wystaw... Tomasz Jezierski: Kochają Gdańsk... » Na politycznej mapie Gdańska pojawiło się nowe, świeże ugrupowanie. Jak sami o sobie mówią, mają doś... Michał Urbaniak o wyborach : Konfederacja gotowa w Gdańsku » Michał Urbaniak, z Konfederacji, gdański poseł na Sejm RP IX kadencji, już niebawem zorganizuje konf... Dulkiewicz naucza w szkołach » Gdańscy uczniowie mają nową nauczycielkę. Z kagankiem politycznej oświaty, w ramach "lekcji obywatel... Piotr Duda w Telewizji Republika » W środę, 28 lutego, o 19:30 gościem Danuty Holeckiej w Telewizji Republika będzie Piotr Duda, przewo... KWW Kocham Gdańsk - zbudować coś opartego o zwykłych, normalnych gdańs... » W wyborach samorządowych wystartuje nowe ugrupowanie na gdańskiej scenie politycznej - KWW Kocham Gd... Obszański, Śniegula i Bartuzel w Telewizji Republika » We wtorek, 27 lutego, o 19:30 gośćmi Danuty Holeckiej będą Tomasz Obszański, Przewodniczący NSZZ Rol... W tygodniku „Sieci”: Spisek przeciw polskiej szkole » Nowy numer tygodnika „Sieci” ujawnia szokujący plan Brukseli na polską edukację: szkoły mają obniżyć...
Dulkiewicz naucza w szkołach
czwartek, 29 lutego 2024 10:44
Dulkiewicz naucza w szkołach
Gdańscy uczniowie mają nową nauczycielkę. Z kagankiem politycznej
Nieudany początek wiosny podopiecznych trenera Borkowskiego
sobota, 02 marca 2024 16:04
Nieudany początek wiosny podopiecznych trenera Borkowskiego
Nieudanie zaczęły wiosnę piłkarki AP ORLEN. Podopieczne trenera
Arka i Lechia kroczą do ekstraklasy
piątek, 01 marca 2024 15:07
Arka i Lechia kroczą do ekstraklasy
Trójmiejski duet, Arka i Lechia, kroczy konsekwentnie do
Lechia kontrolowała mecz w Pruszkowie
niedziela, 25 lutego 2024 21:07
Lechia kontrolowała mecz w Pruszkowie
Drugi mecz i drugie zwycięstwo Lechii w rundzie wiosennej.

Galeria Sztuki Gdańskiej

Narodziny artysty malarza
niedziela, 18 lutego 2024 16:26
Narodziny artysty malarza
Moje wskazówki dotyczące malowania nie są poradnikiem. Dotyczą

Sport w szkole

Zaproszenie do Spartakiady Przedszkolaków
poniedziałek, 26 lutego 2024 11:25
Zaproszenie do Spartakiady Przedszkolaków
Gdański Zespół Schronisk i Sporu Szkolnego zaprasza do udziału w

"Gdańska" w antrakcie

Puste miejsca
wtorek, 06 lutego 2024 15:33
Puste miejsca
Pustynia według Wikipedii to teren o dużej powierzchni pozbawiony
Powstaniec z Gdyni
piątek, 05 stycznia 2024 16:35
Powstaniec z Gdyni
„Powstaniec 1863”- to długo oczekiwany film o wielkim bohaterze

Muzeum Stutthof w Sztutowie

2076 dni obozu pod Gdańskiem
piątek, 16 września 2022 18:15
2076 dni obozu pod Gdańskiem
Obóz koncentracyjny Stutthof wyzwoliły wojska III Frontu

Foto "Kwiatki"

Zimowe oblicza Trójmiasta
sobota, 13 lutego 2021 11:08
Zimowe oblicza Trójmiasta
Zimowe oblicze Trójmiasta w obiektywie Roberta
Premier: Bogate Pomorze to bogata Polska
poniedziałek, 24 lipca 2023 10:43
Premier: Bogate Pomorze to bogata Polska
To było pierwsze tego typu wydarzenie w regionie. W Wejherowie
Spotkali się, by oszacować możliwości założenia muzeum
poniedziałek, 10 kwietnia 2017 18:04
Spotkali się, by oszacować możliwości założenia muzeum
Fundacja „Mater Dei”, ta sama dzięki której w dużej mierze

Dlaczego nie głosuję na Tuska

środa, 04 października 2023 12:35
Już dni dzielą nas od kolejnych wyborów. Niektórzy twierdzą, że

Obelisk „Gryfowców” odsłonięto w Stężycy

Ocena użytkowników: / 11
SłabyŚwietny 
wtorek, 09 maja 2023 17:50

3 maja w święto Konstytucji 3 maja i Matki Boskiej Królowej Polski w Stężycy odsłonięto obelisk ku czci założycieli Tajnej Organizacji Wojskowej „Gryf Kaszubski”/„Gryf Pomorski”. Z ówczesnej stężyckiej parafii wywodzili się założyciele Gryfa w grudniu 1939 roku.


Uroczystość poprzedziła msza św. odprawiona w intencji Ojczyzny w miejscowym kościele parafialnym. Proboszcz ks. kanonik Bogdan Lipski odprawił ją w asyście licznych pocztów sztandarowych, Kaszubów w regionalnych strojach i delegacji okolicznych samorządów. Jednym z inicjatorów umieszczenia pamiątkowego kamienia w centrum tej aktywnej i ambitnej wsi był Roman Dambek, radny Sejmiku Województwa Pomorskiego oraz wójt gminy Stężyca Tomasz Brzoskowski.


Jak każe tradycja i wskazania ideowe „Gryfa”, oparte na religii katolickiej, po mszy odbył się przemarsz ulicami Stężycy i nabożeństwo majowe.


Uroczystość zakończyła się przyjacielskim spotkaniem w Gminnej Bibliotece Publicznej w Stężycy. O oprawę i zastawienie stołów zadbało Koło Gospodyń Wiejskich ze Stężycy.

alt


alt


Przypomnimy, że w 1939 r., po klęsce wrześniowej, w trakcie popełniania przez okupanta niemieckiego Zbrodni Pomorskiej, rósł duch oporu. Z inicjatywy por. Józefa Dambka, nauczyciela i kierownika jednej z sieci dywersji pozafrontowej (przeszkolonego do działalności konspiracyjnej na wypadek zajęcia Pomorza przez Niemcy), Kaszubi, związani głównie ze Stronnictwem Narodowym 24 grudnia 1939 r. we wsi Czarlino (gmina Sulęczyno) powołali cywilno–wojskową Tajną Organizację Wojskową „Gryf Kaszubski”. Jej statut został przyjęty wiosną 1940 r. Narodowa Demokracja była na Pomorzu szczególnie silna (z ponad 50 proc. poparciem w powiecie morskim i kościerskim – wybory w 1928 r.), podobnie jak w Poznańskiem, na części Mazowsza(w tym Warszawa) i Podlasia (powiaty Łomża, Bielsk Podlaski).


Założycielami „Gryfa Kaszubskiego” oprócz por. Dambka byli: Klemens Bronk z Czarlina – gminny przewodniczący Stronnictwa Narodowego, Bronisław Brunka ze Stężyckiej Huty – do wybuchu wojny wójt, Józef i Jan Gierszewscy (ojciec i syn) – rolnicy z Czarlina, w których gospodarstwie miało miejsce powołanie „Gryfa Kaszubskiego” w celu wyzwolenia Ojczyzny i obrony Kościoła Świętego. To ich nazwiska wykuto w obelisku.


Obok założycieli organizacji na szczególną uwagę zasługuje postać ks. Józefa Wryczy, ps. „Rawycz”, „Delta”, „Śmiały”, działacza niepodległościowego, bohatera narodowego, kapelana armii gen. Hallera, w stopniu podpułkownika, weterana wojny polsko–bolszewickiej, przedwojennego przeciwnika sanacji. To on objął cywilną funkcję prezesa Rady Naczelnej Tajnej Organizacji Wojskowej „Gryf Pomorski”. Drugim prezesem był por. Dambek.


Podczas nocnej odprawy 7 lipca 1941 r. w Czarnej Dąbrowie przemianowano nazwę „Gryf Kaszubski” na „Gryf Pomorski” (w gospodarstwie Bolesława Żmudy-Trzebiatowskiego, uczestniczyli ks. Józef Wrycza, Józef Dambek, Leon Kulas, Klemens Bronk, Rudolf Bronk, Bronisław Brunka, Jan Gierszewski, Franciszek Borzyszkowski, Józef Kulas, Anastazy Witkowski i Juliusz Koszałka). Komendantami wojskowymi byli Bolesław Formela (ps. „Romiński”), Juliusz Koszałka (ps. „Jeremi”), Józef Gierszewski (ps. „Ryś”, „Szulc”, „Gozdawa”) i Grzegorz Wojewski (ps. „Ferrum”) i por. Augustyn Westphal.


Rota przysięgi Gryfowców:
„Przysięgam Panu Bogu Wszechmogącemu w Trójcy Świętej Jedynemu i Najświętszej Maryi Pannie Królowej Polski, że pod rozkazami wyznaczonych mi dowódców rozpocznę walkę dla oswobodzenia Ojczyzny i Kościoła katolickiego”.


Zgodnie z deklaracją ideową „Gryf Pomorski” był organizacją apolityczną, stawiającą sobie za cel nadrzędny wyzwolenie kraju. Liczył kilkanaście tysięcy zaprzysiężonych członków na całym Pomorzu. A wszystko to na terenie uznawanym przez Niemców nie za obszar okupowany, jak Generalne Gubernatorstwo, lecz na terenie państwa niemieckiego (Pomorze w październiku 1939 r. zostało wcielone do Rzeszy).


„Gryfowców” tępił okupant niemiecki, a po 1945 r. wielu z nich zostało zamordowanych, represjonowanych lub wywiezionych na Wschód.

ASG

Related news items:
Newer news items:
Older news items:
 

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy
Odśwież