Oczekiwanie na usunięcie zaćmy może być krótsze » Od 1 kwietnia Narodowy Fundusz Zdrowia finansuje zabiegi usunięcia zaćmy bez limitów, co spowodowało... Żużel na miejskim stadionie » 10 lipca zapadł wyrok w wieloletnim przewodzie sądowym o użytkowanie wieczyste terenu, na którym zna... M. Adamowicz obdarowana mieszkaniami - majątkowe dossier nowych posłów » Magdalena Adamowicz udaje się do Brukseli z majątkiem wartym ok. 2 miliony euro. Leszek Miller, b. p... 759. Jarmark Św. Dominika » W dniach 27 lipca-18 sierpnia w Gdańsku będzie się odbywał 759. Jarmark Św. Dominika.Uroczyste rozpo... Sellin i Horała liderami PiS - zmiana na północ od Gdańska? » Jarosław Sellin w Gdańsku, Marcin Horała w Gdyni. Prezes Prawa i Sprawiedliwości ogłosił nazwiska li... Inauguracja projektu "Muzeum na wodzie" » W sobotę 13 lipca z udziałem Jarosława Sellina, ministra Kultury i Dziedzictw Narodowego, posła Kazi... Marcin Strzelczyk: Koalicja lewicowa byłaby spójna programowo » Z Platformą Obywatelską, czy z lewicowymi ugrupowaniami. Ważą się decyzje dotyczące startu kandydató... POmorskie krętactwa - czyj to testament? » Aleksandra Dulkiewicz w rozmowie Radiem Gdańsk minęła się z prawdą w sprawie swojego członkostwa w r... Prezydent Dulkiewicz spotkała się z mieszkańcami Oruni - Św. Wojciecha... » Przy Kawiarni Kuźnia spotkaniem z mieszkańcami Oruni - Św. Wojciecha - Lipiec prezydent Aleksandra D... Mieczysław Struk usłyszał sześć zarzutów poświadczenia nieprawdy w ośw... » Centralne Biuro Antykorupcyjne poinformowało, że marszałek województwa pomorskiego Mieczysław Struk ...
Reklama
M. Adamowicz obdarowana mieszkaniami - majątkowe dossier nowych posłów
środa, 17 lipca 2019 21:35
M. Adamowicz obdarowana mieszkaniami - majątkowe dossier nowych posłów
Magdalena Adamowicz udaje się do Brukseli z majątkiem wartym ok. 2 m ...
Fatalna inauguracja ligowa Arki
piątek, 19 lipca 2019 19:00
Fatalna inauguracja ligowa Arki
Gorzka pigułkę musieli przełknąć na inaugurację PKO Ekstraklasy ...
Bezbramkowa inauguracja Lechii w Łodzi
piątek, 19 lipca 2019 21:09
Bezbramkowa inauguracja Lechii w Łodzi
Lechia Gdańsk sezon 2019/2020 zaczęła od zdobycia punktu. Biało-zi ...

Galeria Sztuki Gdańskiej

Ryszard Kowalewski – Dotykanie sensu istnienia
wtorek, 16 lipca 2019 19:53
Ryszard Kowalewski – Dotykanie sensu istnienia
Gdański artysta malarz Ryszard Kowalewski znany taternik, alpinista, ...

W obiektywie Macieja Kostuna

Odkrywanie tajemnic spod ogona
środa, 26 lipca 2017 18:30
Odkrywanie tajemnic spod ogona
Solidarność męska powinna mnie powstrzymać od plotek na tematy int ...

Sport w szkole

Finały zawodów lekkoatletycznych
poniedziałek, 30 kwietnia 2018 17:19
Finały zawodów lekkoatletycznych
Gdański Zespół Schronisk i Sportu Szkolnego zaprasza do udziału w ...
Gdańsk LOTOS Siesta Festival 2019 – Kto? Gdzie? Kiedy?
niedziela, 07 kwietnia 2019 20:22
Gdańsk LOTOS Siesta Festival 2019 – Kto? Gdzie? Kiedy?
Cztery dni, 10 koncertów i siedmioro artystów, Siesta Festival po ra ...
Udany Dzień Dziecka w Szkole Podstawowej nr 8 w Rumi
poniedziałek, 03 czerwca 2019 20:00
Udany Dzień Dziecka w Szkole Podstawowej nr 8 w Rumi
Goście, którzy zdecydowali się na przybycie na festyn do Ósemki z ...
Spotkali się, by oszacować możliwości założenia muzeum
poniedziałek, 10 kwietnia 2017 18:04
Spotkali się, by oszacować możliwości założenia muzeum
Fundacja „Mater Dei”, ta sama dzięki której w dużej mierze powr ...

Sierpień 1980 na Wybrzeżu: narodziny nowej Polski

Ocena użytkowników: / 12
SłabyŚwietny 
wtorek, 28 sierpnia 2018 18:35

altUtworzenie z woli robotników w 1980 roku niezależnego od władzy związku zawodowego, który od razu przejął rolę lidera gigantycznego ruchu społecznego, było wydarzeniem bez precedensu w moskiewskiej strefie wpływów od zduszenia przez bolszewików buntu marynarzy w Kronsztadzie w 1921 roku.


Nie bez znaczenia dla rozwoju wypadków był fakt, że od 1976 intensywniej działała opozycja, zdławiona pod koniec lat 40. Ożywiał ją Akt Końcowy KBWE w Helsinkach i rozbudzone aspiracje wolnościowe oraz materialne rodaków. Działało w niej nie więcej niż dwa tysiące osób, ale był to zaczyn fermentu. W opozycji znaleźli się ludzie z duszpasterstw akademickich, niezależnego harcerstwa, niedobitki organizacji podziemnych oraz zdeklarowani marksiści i trockiści wyrzuceni z PZPR.


Od 1976 r. powstawały Komitet Obrony Robotników, Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatela, Studenckie Komitety Solidarności, Towarzystwo Kursów Naukowych, w roku 1978 Wolne Związki Zawodowe Wybrzeża (utworzone m.in. przez Joannę i Andrzeja Gwiazdów, Andrzeja Bulca, Krzysztofa Wyszkowskiego, Annę Walentynowicz, Alinę Pienkowską, Jana Karandzieja), Komitety Samoobrony Chłopskiej Ziemi Grójeckiej, Ruch Młodej Polski, Konfederacja Polski Niepodległej. Odrodził się drugi obieg wydawniczy. Na Wybrzeżu ukazywał się „Robotnik Wybrzeża” i „Bratniak”.
Potężną pozycję w narodzie miał Kościół katolicki, wzmocniony pontyfikatem Jana Pawła II.


Strajkujący od lipca 1980 r., niemal w całej Polsce, czerpali z doświadczenia 1956, 1970 i 1976 roku, stosując taktykę strajków okupacyjnych. Strajk w lipcu 1980 r. na Lubelszczyźnie udało się władzy po kilkunastu dniach wygasić. Nim wybuchł Sierpień stanęły jeszcze lokomotywownie w Gdyni Grabówku i na Chyloni (23-26 lipca), a 29 lipca zastrajkowała załoga w porcie gdyńskim.


Kolejna fala strajków – na Wybrzeżu, przygotowana przez WZZ, była nie do powstrzymania. Nieliczne WZZ „Wybrzeża” poderwały do strajku tysiące robotników. Międzyzakładowy Komitet Strajkowy (po kryzysie związanym z próbą zakończenia strajku w stoczni 16 sierpnia), na czele którego stał Lech Wałęsa, 17 sierpnia sformułował listę 21 postulatów, wśród nich ten o powołaniu niezależnych i wolnych związków zawodowych.


Po fali strajków w 1980 r. blisko10 milionów Polaków, w tym milion członków PZPR, przystąpiło do budowania alternatywnego wobec systemu PRL porządku. Ta rewolucja – do wprowadzenia stanu wojennego – odbyła się bez ofiar. Nawet jeśli ktoś podejrzewa, że to, co rozpoczęło się latem 1980 roku, było inspirowane przez tajne służby, to przyznać musi, że sytuacja, dzięki społecznej determinacji, wymknęła się władzy z rąk.


17 września 1980 roku powstała "Solidarność", jako organizacja o zasięgu ogólnopolskim, w nazwie mająca niezależny, samorządny związek zawodowy. Autorem nazwy był syndykalista Karol Modzelewski, a koncepcje i statut przygotował m.in. mec. Jan Olszewski. W latach 1980-1981 nowa organizacja wzięła pod ochronę wszelkie niezależne instytucje i wolność słowa.


W zapisach Porozumień uznano Konstytucję PRL z zapisem o kierowniczej roli partii w budowaniu socjalizmu, ale rozpoczęła się budowa alternatywnego wobec władz PRL porządku. Kończył się zaś pierwszy etap w swej istocie syndykalistycznego protestu, w którym to robotnicy podczas strajku zdołali przejąć zakłady pracy i środki produkcji, zabezpieczyli swoje warsztaty.


Strajki w 1980 r. zakończyły się zawarciem porozumienia, gdyż były pierwszym w PRL, rzeczywistym sojuszem robotników, chłopów i inteligencji. Polacy uświadomili na czym polega solidarność. Przez kolejne lata żyliśmy atmosferą strajków z lata 1980 roku. To był czas romantyzmu. Później widzieliśmy stoczniowców z żalem patrzących na ruinę ich nieistniejących zakładów pracy.


Na dni Sierpnia’80 powołują się konserwatyści, socjaldemokraci, liberałowie, chadecy, narodowcy. Z wolna odrzucenie liberalnego dogmatyzmu, wprowadzanego przez „działaczy”, najlepiej czujących się na państwowych posadach, którzy nie prowadzili sami żadnej firmy, powoli przynosi efekty. Przestańmy raz kolejny mówić o godności człowieka pracy. Zadbajmy o nią. Nie tylko przez podniesienie płacy minimalnej i spadające, dzięki dobrej koniunkturze, bezrobocie, ale przez taki podział wypracowanych zysków, by pracujący na cały etat nie musieli być klientem opieki społecznej, bo im wypracowana pensja, mimo, że żyją oszczędnie, kończy w połowie miesiąca.

Artur S. Górski


Inne artykuły związane z:
Related news items:
Newer news items:
Older news items:
 

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy
Odśwież